Presentatie
Doorheen het academiejaar worden de studenten gecoached om hun resultaten zo overzichtelijk mogelijk weer te geven in stakeholder presentaties.
METHODIEK 1: Literatuurstudie
Aantal respondenten
?
Schatting
?
Reëel
Belangrijkste resultaten
- Vlaamse nieuwsmedia zijn sterk afhankelijk van sociale mediaplatformen om hun content te verspreiden en bepaalde doelgroepen te bereiken, waarbij ze zich moeten aanpassen aan de mogelijkheden en beperkingen van algoritmes. Om aandacht te trekken, passen nieuwsmedia hun inhoud aan op sociale media, zonder daarbij de journalistieke kwaliteit uit het oog te verliezen. Hoewel platformen een belangrijke rol spelen in het nieuwsgebruik van vooral jonge Vlamingen, blijven traditionele nieuwskanalen nog steeds onmisbaar. Tegelijkertijd groeit het gebruik van sociale media als nieuwsbron, maar bestaat er nog veel twijfel over de betrouwbaarheid van de informatie: slechts vier op de tien jongeren slaagt bijvoorbeeld op een nepnieuwstest. Tot slot waarderen nieuwsgebruikers diversiteit in het nieuws, al merken ze dat niet altijd expliciet op; het benadrukken van veelzijdige berichtgeving blijft daarom een belangrijke taak voor nieuwsmedia.
METHODIEK 1: Focusgroep
Aantal respondenten
20
Schatting
20
Reëel
Belangrijkste resultaten
- Er zijn duidelijke verschillen en gelijkenissen tussen studenten en werkers in hun nieuwsgebruik. Studenten komen nieuws vooral toevallig tegen via platforms zoals TikTok en Instagram, hebben geen vaste nieuwsconsumptieroutine en betalen zelden voor nieuws. Werkers consumeren nieuws bewuster, hebben vaker een vaste routine en zijn sneller bereid om een abonnement te nemen. Op het vlak van journalistieke waarden en betrouwbaarheid beschikken studenten over minder kennis, al zien ze wel het verschil tussen klassieke en populaire media. Werkers hechten sterk belang aan waarheidsgetrouw en onafhankelijk nieuws, zeker in een context waarin AI een grotere rol speelt. Beide groepen zijn het erover eens dat journalisten betrouwbaarder zijn dan influencers en beschouwen influencers vooral als een extra mening, niet als een volwaardige nieuwsbron. Wat formats en beleving betreft, geven studenten de voorkeur aan korte, visuele formats en hechten zij veel belang aan interactie en community. Werkers verkiezen eveneens korte en visuele formats, maar hebben minder behoefte aan interactie en waarderen vooral de afwisseling tussen verschillende nieuwsmerken.
METHODIEK 2: In-depth interview
Aantal respondenten
8
Schatting
8
Reëel
Belangrijkste resultaten
- De inzichten uit de rapporten vertonen veel gelijkenissen met die uit de focusgroepen. Wat journalistieke waarden en betrouwbaarheid betreft, stijgt het vertrouwen wanneer nieuws transparant is, bijvoorbeeld door duidelijke bronvermelding en heldere duiding of kadering. Herkenbare journalisten, ondersteunend beeldmateriaal en het gebruik van quotes van experten versterken eveneens de geloofwaardigheid. AI mag volgens deelnemers wel ondersteunen, maar niet zelfstandig content creëren zoals teksten of beelden. Op vlak van betaalbaarheid volstaat gratis nieuws, zoals dat van de VRT, voor de meeste mensen. Toch blijven alternatieve nieuwsmerken en verschillende perspectieven gewaardeerd. Betalen voor nieuws gebeurt enkel wanneer er een duidelijke meerwaarde is. Die meerwaarde zit vooral in extra achtergrondinformatie, toegang tot aanvullend beeldmateriaal, een blik achter de schermen van de journalistieke werking en sterk lokaal nieuws.
METHODIEK 3: Desk Research
Aantal respondenten
?
Schatting
?
Reëel
Belangrijkste resultaten
- Uit rapporten van Mediahuis blijkt dat jongeren tussen 18 en 34 jaar nieuws vooral toevallig consumeren: 66% komt nieuws eerder spontaan tegen, terwijl slechts 34% er bewust naar op zoek gaat. Sociale media vormen daarbij de belangrijkste toegangspoort tot nieuws, met Instagram (74%), TikTok (64%) en YouTube (64%) als meest gebruikte platformen. Het vertrouwen in nieuws is beperkt. Zo vertrouwt 34% van de jongeren traditionele media niet en geeft 31% aan het nieuws in het algemeen niet te vertrouwen. De geloofwaardigheid van nieuws daalt volgens hen door sensatie, clickbait en vermeende verborgen agenda’s. Daarnaast volgt 40% influencers die hun mening over het nieuws delen. Wat formats betreft, geven jongeren vooral de voorkeur aan korte video’s (41%), gevolgd door podcasts (18%) en digitale artikels (14%). Ze verwachten nieuws dat kort en snackable is wanneer ze weinig tijd hebben, met de mogelijkheid tot verdieping wanneer ze dat wensen. Interactieve features worden als aantrekkelijk ervaren. De toon mag persoonlijk, humoristisch en informeel zijn, zolang de inhoud niet wordt versimpeld. De betaalbereidheid is laag. Zo wil 42% helemaal niet betalen voor nieuws, terwijl nog eens 42% maximaal €5 per maand wil uitgeven. Jongeren zijn wel bereid te betalen wanneer ze exclusieve content krijgen, kunnen rekenen op een gebruiksvriendelijke app of website en profiteren van goede deals of bundels.
METHODIEK 4: Creative brainstorm
Aantal respondenten
28
Schatting
28
Reëel
Belangrijkste resultaten
- Aan het einde van elke focusgroep en ieder diepte-interview vond er een moment plaats om al eens te brainstormen over mogelijke oplossingen. Hier is een korte opsomming van enkele ideeën die we verkregen tijdens deze brainstorm momenten: korte video's, compilatietool, snelle overzichten, liquid content, journalisten aan het woord, chatbots, eenvoudige layout, Q&A's, discussieruimtes.